Policja, mafia i lata dziewięćdziesiąte

Rok 1993. Komisarz Wiesław Świrski i jego partner podkomisarz Mirosław Cichoń mają rozwiązać sprawę zaginięcia syna toruńskiego wicewojewody. Zadanie nie będzie proste: zaginiony chłopak był w dziwny sposób powiązany z mafią, miał też swoje sekrety. Tak oto policjanci trafiają do brutalnego i bezwzględnego świata, którego warunki dyktują gangsterzy i w którym nie obowiązują żadne reguły.

Najnowszą książkę Roberta Małeckiego można by określić jako powieść policyjno-mafijną. Ale to tylko pierwsze wrażenie: w rzeczywistości to gatunkowy koktajl, w którym kryminał miesza się z elementami sensacyjnymi i wątkiem obyczajowym. Akcja powieści toczy się w dwóch ramach czasowych: w sierpniu 1993 roku oraz obecnie. Lata dziewięćdziesiąte to relacja z prowadzonego śledztwa w sprawie poszukiwań Mateusza Krajewskiego. Cichy i Świrski dostają proste polecenie: mają „poruszyć niebo i ziemię”, by znaleźć chłopaka, a ich metody działania oraz podejście, między innymi do kobiet, bywają co najmniej dyskusyjne, o czym mamy okazję przekonać się już na początku książki. Autor nie skupia się jednak wyłącznie na śledztwie. Pokazuje także relację między bohaterami. Relację niełatwą – mężczyźni razem pracują i prywatnie się przyjaźnią, czuć jednak między nimi napięcie i skrywane emocje. 

Do wydarzeń teraźniejszych Małecki podszedł nieco inaczej niż zwykle robią autorzy w kryminałach. Współcześnie bowiem starszy i mocno schorowany Świrski odwiedza Cichonia. Świrski ma problemy z pamięcią i zdrowiem fizycznym, niewiele pamięta ze sprawy zaginięcia Krajewskiego, z kolei Cichy ciągle wraca do tamtych wydarzeń. Czy na pewno wszystko zostało powiedziane?

Za największą zaletę tej powieści uważam jej klimat. Książka, w której policja zderza się z mafią, o wielu rzeczach decydują układy, a korupcja nie jest niczym obcym, nie może dziać się w innym przedziale czasowym niż lata dziewięćdziesiąte XX wieku. Urodziłem się na początku tamtego okresu i choć niewiele z niego pamiętam, Robert Małecki oddał realia tamtych lat tak plastycznie, że w trakcie lektury czułem się, jakbym przeniósł się w czasie. 

Ale to nie wszystko: czytając kryminały Małeckiego nie sposób nie zwrócić uwagi, że oprócz intrygi bardzo ważną rolę odgrywa w nich sam człowiek. Nie inaczej jest i tutaj. „Krótka noc, długi krzyk” skłania do refleksji na temat starości i związanych z nią aspektów takich jak niedołężność czy samotność. Autor pisze o tym z szacunkiem, unikając jednocześnie popadania w ckliwe tony. Wątki współczesne, choć krótkie, nie pozostawiają czytelnika obojętnym.

Robert Małecki to bez wątpienia ścisła czołówka wśród rodzimych autorów powieści kryminalnych. Wielokrotnie udowodnił – i robi to także najnowszą powieścią – że jest pisarzem bardzo dojrzałym, który dokładnie planuje opowiadane przez siebie historie oraz wie, dokąd chce swoimi opowieściami zaprowadzić czytelnika. „Krótka noc, długi krzyk” to coś więcej niż kryminał. To podlana sporą ilością testosteronu i skąpana w szarości lat dziewięćdziesiątych powieść, która porusza i wywołuje emocje na wielu płaszczyznach. Wierni czytelnicy Małeckiego powinni być zadowoleni, a dla tych, którzy jeszcze nie mieli styczności z jego twórczością autora, ta książka powinna się okazać znakomitym początkiem niezwykle ciekawej przygody.

Udostępnij